Αρχική > φιλοσοφία > Και το χάζεμα είναι αναγκαίο και όχι μόνο…

Και το χάζεμα είναι αναγκαίο και όχι μόνο…

Antibes, View Of Salis-Claude Monet Painting - Click Image to Close

Antibes, View Of Salis – Claude Monet

Του Νίκου Τσούλια

 

      Συνήθως το θεωρούμε μια άσκοπη και χωρίς νόημα λειτουργία μας και σε κάθε περίπτωση χάσιμο χρόνου. Λιγότερο συχνά το αξιολογούμε ως ένδειξη ραθυμίας και οκνηρίας και ως χαρακτηριστικό στοιχείο του τεμπέλη και ξεμπερδεύουμε μια και έξω. Ακόμα λιγότερο συχνά αναρωτιόμαστε πώς προκύπτει η διαρκής τάση μας για χάζεμα και αν μπορεί να έχει κάποιο θετικό ρόλο.

      Και όμως το χάζεμα είναι μια φυσική ανάγκη, γι’ αυτό και «πιάνουμε τον εαυτό μας» να ρέπει τόσο εύκολα προς τα ευρύτατα πεδία του. Είναι μια ενδημική τάση της σκέψης μας για να κινηθεί ελεύθερα και ασύντακτα, χωρίς προσανατολισμούς και περιορισμούς, χωρίς προσταγές και οριοθετήσεις. Μ’ αυτό παίρνει ανάσες ο ορθολογισμός μας και ο συγκροτημένος στοχασμός μας για να ανανεώσουν το πεδίο αναφοράς, για να μας ξεφορτίσουν από τις τόσες και τόσες συντεταγμένες και εν πολλοίς καταναγκαστικές επιλογές μας.

      Το χάζεμα είναι μια έκφραση ελευθερίας για να αυτονομηθεί εν μέρει η σκέψη μας από την πάντα προστακτική λειτουργία της συνείδησης και να χαθεί στις παρυφές του υποσυνείδητου ή και του ασυνείδητου αν μπορεί, για να ανανεωθεί με νέα άγνωστα κοιτάσματα της νόησής μας. Είναι επιπλέον όμορφο, γιατί μάς χαρίζει σκέψεις που ποτέ μας δεν θα μπορούσαμε να συλλάβουμε, γιατί μάς χαρίζει μια άλλη γεύση ζωής. Πόσες και πόσες φορές δεν πιάνουμε τον εαυτό μας να χάνεται σε ασύνορους και παντελώς ξεχέρσωτους τόπους, να ρεμβάζει και να στοχάζεται, να περιπλανιέται και να ενθουσιάζεται όταν χάνεται στις φαινομενικά ασυνάρτητες κινήσεις της σκέψης μας… Πόσες και πόσες φορές δεν γαληνεύουμε όταν η σκέψη μας δραπετεύει από τη μονομερώς προσανατολισμένη λειτουργία της και εγκλωβίζεται «στα ίδια και στα ίδια», δηλαδή μόνο στα προβλήματα και στα αγκάθια της καθημερινότητας…

      Το χάζεμα είναι και μια τεχνική αυτοάμυνας και αυτοπροστασίας όταν οι συνθήκες και το περιβάλλον είναι εχθρικό ή ανούσιο ή δυσκολοπροσέγγιστο. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι οι μαθητές / μαθήτριες, που δεν μπορούν να παρακολουθήσουν το μάθημα, προσφεύγουν σχεδόν αδιόρατα σ’ αυτό ως μια αναγκαιότητα προκειμένου να βρει καταφύγιο η πληθωρική σκέψη τους και η καθηλωμένη τεχνητά φαντασία τους. Αλλά και οι ενήλικες όταν παρευρίσκονται σε μια διάλεξη βαρετή και χωρίς ενδιαφέρον, θα διαπιστώνουν το πόσο εύκολα τείνουν προς την αφαίρεση του «συγκείμενου», που τόσο γενναιόδωρα τους δωρίζει το χάζεμα.

      Το χάζεμα δεν είναι απλά και μόνο απομεινάρι ή συμπλήρωμα άλλων ορθολογικών πνευματικών λειτουργιών μας. Είναι βαθιά ψυχική ανάγκη, για να περιδιαβούμε άγνωστους καιρούς και τόπους που ποτέ δεν θα προσεγγιστούν με της λογικής τις επινοήσεις. Συνδέεται με καταστάσεις μας απόλυτα προσωπικές και στοχαστικές. Τι κάνουμε άραγε όταν χανόμαστε σε αδιόρατες σκέψεις βλέποντας και θαυμάζοντας ένα ηλιοβασίλεμα ή τα παιχνιδίσματα μιας μπόρας ή της φωτιάς τα παιχνιδίσματα;

      Δεν είναι καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι, όταν ονειρευόμαστε, λειτουργούμε ως έναν βαθμό όπως και στο χάζεμα, γιατί είναι δύο όψεις απόλυτης ελευθερίας και πλήρους αυτοπραγμάτωσής μας. Προφανώς τον νόημα και η αξία του χαζέματος έγκειται στο ότι η σκέψη μας θα πρέπει να έχει όλους εκείνους τους προσανατολισμούς που εκπηγάζουν από τις βασικές ανάγκες της ζωής και το όποιο χάζεμα θα είναι διάλειμμα και ασυνέχεια ανάμεσα σε όλους αυτούς τους συντεταγμένους συλλογισμούς που επιτάσσει η «σκληρή» πραγματικότητα. Δεν μπορεί δηλαδή να είναι ένα «συνεχές», γιατί τότε – πέραν του όποιου οργανικού προβλήματός μας – θα έχανε την ιδιαιτερότητά του και την ομορφιά του.

      Το χάζεμα έχει ομορφιά, γιατί κρύβει άγνωστες πτυχές δημιουργικότητας, γιατί αποκαλύπτει και εκφράζει αθέατες όψεις της σκέψης μας και του εαυτού μας. Αφήνοντας τον εαυτό μας ελεύθερο να αυτοσχεδιάσει επιτυγχάνουμε κάτι ξεχωριστό, αντί να πηγαίνουμε εμείς προς τις σκέψεις έρχονται αυτές και μας βρίσκουν. Και αυτό συνιστά μια ιδιαιτερότητα, γιατί έτσι αναδύονται νοητικές επινοήσεις που δεν προσεγγίζονται με τον κλασικό δρόμο της συντεταγμένης αναζήτησης. Πόσα και πόσα σκιρτήματα νοητικά δεν έχουν ξεπηδήσει απ’ αυτή την πηγή και μάς ξαφνιάζουν με την «ευρηματικότητά τους» και με την πρωτοτυπία τους και καμαρώνουμε τον τρόπο για την επινοητικότητά μας που δεν έχει τελειωμό.

      Το χάζεμα δεν είναι χάζεμα… Είναι ένας ιδιαίτερος τρόπος στοχασμού. Είναι μια ασύντακτη απόπειρα κατανόησης των όσων συμβαίνουν και όσων δεν συμβαίνουν. Είναι μια ξεχωριστή ελευθερία του πνεύματος, που θέλει να αυτοσχεδιάσει δημιουργώντας το δικό της πίνακα ζωγραφικής χωρίς δεσμεύσεις και περιορισμούς, χωρίς επιταγές και προσανατολισμούς. Είναι μια χαοτική απόπειρα της σκέψης μέσα από την οποία αναδύεται κάθε φορά το απόλυτα καινούργιο και το «άγνωστο» παίζει με το «γνωστό» με πρωταγωνιστή και θεατή αυτού του παιχνιδιού εμάς τους ίδιους…

http://www.artbrokerage.com/Aldo-Luongo/Cabins-on-the-Lake-67788

Advertisements
  1. streetgarb
    22/07/2019 στο 9:26 ΠΜ

    Μπραβο σας κυριε Τσουλια!!!

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: