Αρχική > φιλοσοφία, εκπαιδευτικός > ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΛΑΣΚΑΡΙΣ – ΕΝΑΣ ΣΠΟΥΔΑΙΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ 1434 -1501

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΛΑΣΚΑΡΙΣ – ΕΝΑΣ ΣΠΟΥΔΑΙΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ 1434 -1501

 Lascaris 1493.JPG

 

Ο Κωνσταντίνος Λάσκαρις (1434 – 15 Αυγούστου 1501)  ήταν Έλληνας λόγιος. Συνέταξε και στοιχειοθέτησε το πρώτο βιβλίο της Γραμματικής Τo 1465 !

 

Το πρώτο Ελληνικό βιβλίο που εκδόθηκε στην Ιστορία της Ελληνικής Τυπογραφίας (λίγα χρόνια μετά την εμφάνιση της τυπογραφίας) το 1476 ανοίγει τον δρόμο της διδασκαλίας της Ελληνικής γλώσσας στην Ευρώπη.

Ο Κωνσταντίνος Λάσκαρις γεννήθηκε στα 1434 στη Κωνσταντινούπολη, και καταγόταν από παλιά βυζαντινή αριστοκρατική οικογένεια. Στην Κωνσταντινούπολη μαθήτευσε κοντά στο διάσημο λόγιο Ιωάννη Αργυρόπουλο.

Κατά την άλωση της Κωνσταντινούπολης, αιχμαλωτίστηκε από τους Τούρκους αλλά, ελευθερώθηκε και κατέφυγε στην Κρήτη ή στη Ρόδο όπου έζησε μέχρι το 1460.
Από το 1460 βρίσκεται στην αυλή του δούκα του Μιλάνου, Φραγκίσκου Σφόρτζα, όπου διορίστηκε δάσκαλος της κόρης του Ιππολύτης, για χάριν της οποίας συνέγραψε και την «Επιτομή των οκτώ του λόγου μερών», το 1465.

Το 1465 πήγε στη Νάπολη ύστερα από πρόσκληση του βασιλιά Φερδινάνδου του Α’, για να διδάξει την Ελληνική γλώσσα και τη ρητορική αλλά παρέμεινε μόνο ένα χρόνο.

Το 1466, – σύμφωνα με τον Κωνσταντίνο Σάθα -, και ενώ πήγαινε να εγκατασταθεί μόνιμα σε κάποιο Ελληνικό νησί, το πλοίο κατέπλευσε στη Μεσσήνη της Σικελίας, και ύστερα από πρόσκληση των κατοίκων της πόλεως, παρέμεινε να διδάξει εκεί την Ελληνική γλώσσα.

Το 1467 διορίστηκε με ειδικό προνόμιο καθηγητής της Ελληνικής γραμματείας στο Πανεπιστήμιο της Μεσσήνης. Το 1476 είχε τη χαρά να δει τη Γραμματική του, σε έντυπο βιβλίο το οποίο εκδόθηκε στο Μιλάνο, – το πρώτο βιβλίο που τυπώθηκε με Ελληνικό κείμενο μόνο.

Πέθανε το 1501 στη Μεσσήνη, κατά τη διάρκεια μιας επιδημίας πανώλης, δωρίζοντας μάλιστα και στη κοινότητα της πόλης την πολύτιμη συλλογή χειρογράφων του.

Η συλλογή αυτή φυλάχτηκε στη πόλη μέχρι το 1679, και από εκεί μεταφέρθηκε στην Ισπανία, υποτελή κράτη της οποίας ήταν και η Σικελία με τη Νάπολη.

Σήμερα 76 χειρόγραφα αυτής της συλλογής υπάρχουν στην Εθνική βιβλιοθήκη της Μαδρίτης.

Ο Λάσκαρις συνέγραψε εκτός από τη Γραμματική του, διάφορα βιβλία σχετικά με επιμέρους θέματα της Γραμματικής όπως περί τόνων των ονομάτων, ετυμολογία, ορθογραφία, κ.α., μεταφράσεις αρχαίων Ελλήνων όπως του Πλούταρχου, τον Διογένη τον Λαέρτιο καθώς και ανθολογίες συγγραφέων, ιστορικά όπως την βυζαντινή ιστορία από την περίοδο του Θεοδώρου Λάσκαρη έως τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, αλλά και θρησκευτικά όπως τον Βίο του Αγίου Δημητρίου και τις Πράξεις των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου.
_____________________________
Το πρώτο σουηδικό βιβλίο, τυπώθηκε δέκα χρόνια αργότερα από το ελληνικό, και είχε θρησκευτικό περιεχόμενο (1486). Το πρώτο ρωσικό βιβλίο, τυπώθηκε ενενήντα χρόνια αργότερα από το σουηδικό, και είχε και αυτό θρησκευτικό περιεχόμενο. Το πρώτο Τουρκικό βιβλίο τυπώθηκε το έτος 1727 με αποσπάσματα από το Κοράνιο (αλ Κοράν αλ καρίμ).

Επισημαίνουμε ότι το πρώτο ελληνικό βιβλίο, προηγείται χρονολογικά, από τα βιβλία πολλών άλλων χωρών. Και ακόμη, διαφέρει σε πρωτοτυπία, διότι ξέφυγε από τη θεοκρατική παντοδυναμία. Το θέμα του, δεν είναι θρησκευτικό, αλλά γλωσσικό.

Από την πρωτότυπη έκδοση του Κων/νου Λάσκαρη, διασώθηκε μονάχα ένα άρτιο αντίτυπο. Βρίσκεται στην Εθνική μας βιβλιοθήκη. Είναι μικρό στο σχήμα, όσο η παλάμη του ανθρώπινου χεριού.

Οι τυπογράφοι, αυτό το σχήμα το λένε όγδοο. Είναι δερματόδετο και έχει χρυσά σκαλίσματα στη ράχη. Χρυσό είναι και το αρχικό τυπογραφικό του γράμμα. Διαβάζεται εύκολα, αν και τα γράμματα δεν είναι εντελώς όμοια με τα σημερινά.

Σώζονται και μερικές μετατυπώσεις. Η πρώτη έγινε στη Βασιλεία της Ελβετίας το έτος 1547. Η δεύτερη στη Βενετία το έτος 1817 από τον Νικόλαον Γλυκύν, τον «εξ Ιωαννίνων».

Recital gr.

Υ.Γ. Τα τελευταία χρόνια έχει εκδοθεί από τον «ΚΑΔΜΟ».

 

Το πρώτο ελληνικό βιβλίο: η Ἐπιτομὴ του Κωνσταντίνου Λάσκαρι με χαρακτήρες του Δημητρίου Δαμιλά, Μιλάνο, 1476

 

Lascaris 1493.JPG

Advertisements
  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: