Αρχική > γεωγραφία > Η γλυκύτητα της ελληνικής φύσης

Η γλυκύτητα της ελληνικής φύσης

Του Νίκου Τσούλια

      Ταξιδεύεις σε ξένες χώρες και νιώθεις τη διέγερση του πνεύματός σου στα ύψη και γεύονται οι αισθήσεις σου καθετί ακόμα και το παραμικρό ασήμαντο πραγματάκι και αγαλλιάζει η ψυχή σου με την καλοδεχούμενη εισβολή του «ξένου» στον κόσμο του «οικείου», του δικού σου οικείου.

      Τα πάντα φαντάζουν όμορφα, ίσως γιατί ραγίζουν τη συμπαγή εικόνα των χρόνιων στερεοτύπων σου – το διαπιστώνεις ακόμα και από το πόσο δύσκολο είναι να βρεις που είναι η ανατολή και η δύση -, ίσως γιατί το βλέμμα σου ψηλαφίζει εικόνες που ανατρέπουν παραδοχές και βεβαιότητες, ίσως γιατί επιθυμείς να γνωρίσεις καθετί διαφορετικό και να σου προκαλέσει το άνοιγμα των οριζόντων μια ξεχωριστή θέαση της πραγματικότητας, ίσως γιατί θέλεις να ρουφάς το πρωτόγνωρο σχήμα ξέροντας ότι κάποια στιγμή θα το χάσεις, ίσως γιατί φορτώνεις τον κόσμο των αφηγήσεων με ωραιοποιήσεις για να μπορείς να κάνεις πιο ελκυστικό τον εαυτό σου στα λεγόμενα προς τους δικούς σου που τόσο πολύ προσμένουν για να εκδηλωθούν.

      Και όταν περνάει ο καιρός και αρχίζεις να νοσταλγείς το οικείο, τότε αρχίζεις να νιώθεις ότι η ακολουθούμενη αποδιέγερση κάνει τα πράγματα πιο καθαρά, ο ενθουσιασμός μετριάζεται και οι λογικές επεξεργασίες επεκτείνονται και πάλι στο έδαφος που είχε προσωρινά καταλάβει και κυριαρχήσει η ένταση των συναισθημάτων. Και όταν αρχίζει να προστίθεται ο πανίσχυρος κόσμος της νοσταλγίας, τότε ανατρέπονται οι …ανατροπές και τα πάντα – ψυχή και πνεύμα, σώμα και αισθήσεις – στρέφονται μονομερώς στην εικόνα της εστίας σαν βλαστάρι στριμωγμένο στη σκιά που πασχίζει να βρεις φως και μόνο φως.

      Μακρύς ο πρόλογος και σκόπιμος, για να λειάνω τις τόσες και τόσες γωνιές ομορφιάς που αφήνει ένα ταξίδι σε ξένη χώρα, για να ισοσταθμίσω την επεκτατική γοητεία του «ξένου» απέναντι στο «οικείο», για να εξισορροπήσω το ξεφάντωμα των αισθήσεων με μια ορθολογική αποτίμηση. Αν, βέβαια, συζητήσετε το όλο θέμα της τόσο εύκολης άλωσης της εικόνας του «οικείου» από την εικόνα του «ξένου» με έναν επισκέπτη που το δικό του «ξένο» είναι το δικό μας «οικείο», τότε τα πράγματα γίνονται μαγική εικόνα. Και οι μαγικές εικόνες πάντα ήταν ένα ευχάριστο σκίρτημα στις αισθήσεις μας και πολύ περισσότερο στα ερμηνευτικά μας εργαλεία και στην ορθολογική κριτική μας σκέψη.

      Αλλά βλέποντας το παιχνίδι του «οικείου» με το «ξένο», βλέποντας το ανακάτωμα των εικόνων του επισκέπτη με τις εικόνες του ντόπιου κατανοείς ότι η όλη συζήτηση θέλει ακλόνητα συγκριτικά στοιχεία. Και δεν αποβλέπει όλη αυτή η μεθοδολογία για να αλλοιώσει έστω κατ’ ελάχιστον το όμορφο παιχνίδι των αισθήσεων με το ταξίδι και με τις εικόνες του «ξένου», γιατί κάτι τέτοιο θα ήταν μάταια και προφανώς και ανόητο. Όλη αυτή η φασαρία αποσκοπεί και μόνο στην εξύμνηση της ελληνικής φύσης. Και να γιατί.

      Υπάρχει, βέβαια μια ιδιαιτερότητα στην ελληνική φύση όπως και στη φύση κάθε χώρας που έχει όμως μια σχετική γεωγραφική αυτοτέλεια με τις γειτονικές χώρες και όχι μόνο τις τεχνητές οριοθετήσεις των συνόρων, γιατί αυτές δεν προσθοαφαιρούν μάλλον τίποτα. Αλλά σε τι συνίσταται ακριβώς η κάθε ιδιαιτερότητα και ποια μπορεί να είναι τα συγκριτικά πλεονεκτήματά της; Αυτό είναι – κατά τη γνώμη μου – το καίριο ερώτημα.

      Υπάρχει ένας έντονος γεωγραφικός διαμελισμός της ελληνικής γης. Δεσπόζει ταυτόχρονα αφενός το ορεινό στοιχείο στη ραχοκοκαλιά της (αυτό το μέρος των πολλαπλών βουνοσειρών και οροσειρών που κάποτε το ζωγραφίζαμε με καφετί ψαροκόκαλο – και μάλλον δεν έχω ακόμα μια πειστική ερμηνεία για το εικαστικό του θέματος) που καταφτάνει από την Ευρώπη ως βαρύς όγκος και καταλαγιάζει στις απλόχερες αγκαλιές των πελάγων και της θάλασσας μετασχηματιζόμενο στα νησιά μας – που κανένας πλέον δεν τα καταγράφει πλέον ως βουνά – και αφετέρου το νησιώτικο στοιχείο που εκφράζεται ποικιλότροπα με ποικιλία μορφών και μορφών και περιστοιχίζει πανταχόθεν – πλην Βορρά – όλο το χερσαίο και μάλλον ορεινό στοιχείο της πατρίδας μας. Και ανάμεσά τους ποτάμια πολλά, ποτάμια με λίγα νερά, πεδιάδες και κοιλάδες η καθεμιά με το χρώμα της, με τις καλλιέργειές της και με τους κατοίκους της.

      Το χάιδεμα και τα παιχνίδια που κάνει η θάλασσα με κάθε κομμάτι της στεριάς χωριστά είναι ατέλειωτα. Άλλη εικόνα σου δημιουργούν τα νησιά του Αιγαίου και άλλη του Ιονίου, άλλη στο σμιγοπέλαγος των Κυθήρων και της Ελαφονήσου και άλλη εικόνα τα νησιά μας που κοιτάνε πιο πολύ προς την ευρύτερη Μεσόγειο. Αλλά και κάθε νησί του Αιγαίου δεν είναι διαφορετικό, δεν είναι φιλοτεχνημένο με ξεχωριστά στοιχεία από τη φύση; Δεν είναι διαφορετική η Σκιάθος από την Πάρο, η Ρόδος από τη Δήλο και πάει λέγοντας και πουθενά μη σταματώντας;

      Ταξιδεύεις στην ύπαιθρο της Ολλανδίας ή στην αντίστοιχη της Μινεσότα (που είναι πολλαπλάσια της Ελλάδας) και βλέπεις μια διαρκώς επαναλαμβανόμενη εικόνα, μια εικόνα ίδια, μια εικόνα – στερεότυπο. Αλλά κάνεις μια σχετικά πολύ πιο μικρή διαδρομή από την Πάρνηθα – για να μείνω μόνο στην Αττική – μέχρι το Σούνιο (παρακάμπτοντας το τσιμεντένιο συνεχές – έκτρωμα του λεκανοπεδίου της Αθήνας) και αισθάνεσαι ότι μετακινείσαι εντός λίγου χρόνου από αλπικό τοπίο και κλίμα σε τοπίο μεσογειακό και έντονα θαλασσινό. Ακούς και ξανακούς για φημισμένες παραλίες στο Ριάλτο της Βενετίας και διαπιστώνεις ότι έχουν μάλλον σχέση με τη δική μας παραλία στην Ελευσίνα της βαριάς βιομηχανικής εποχής της. Κολυμπάνε σε λίμνες – βούρκους που οι ταξιδιωτικοί οδηγοί και οι κάτοικοί τους τις θεωρούνε μεγαλεία, και αναρωτιέμαι τι πρέπει να πω εγώ για τη λίμνη του φράγματος του Πηνειού που περιβάλλει το χωριό μου που έχει φοβερό χρώμα και αισθητική και μπορείς να πιεις το νερό της και δεν αναφέρει κανένας τίποτα γιατί η εικόνα της είναι απλώς μια από τις τόσες και τόσες γενναιοδωρίες της φύσης της ελληνικής γης.

      Η ομορφιά της ελληνικής φύσης εκφράζεται με πολλούς τρόπους, με τη φοβερή ποικιλομορφία φυτών και ζώων και με την πληθώρα των ενδημικών ειδών, με τον εντυπωσιακό γεωλογικό “χρωματισμό”, με τους γραφικούς κόλπους και τις απαλές τους γραμμές, με την τρυφερότητα της θάλασσας, με τα παιχνιδίσματα του ήπιου κλίματος… Είναι η ίδια η ομορφιά που προκάλεσε σκιρτήματα για την επινόηση του Κάλλους και της Ομορφιάς στον πολιτισμό των αρχαίων Ελλήνων.

Δείτε: perierga. gr - Πανέμορφα ορεινά χωριά της Ελλάδας!

Κατηγορίες:γεωγραφία Ετικέτες: , ,
  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: