Αρχική > εκπαίδευση, εκπαιδευτικός > ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΕΚΘΕΣΗΣ ΟΟΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (2011)

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΕΚΘΕΣΗΣ ΟΟΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (2011)

Αποτέλεσμα εικόνας για reading book

 

Ανδρέας Παπαδαντωνάκης

συνεργασία: Εύη Παναγιωτοπούλου

 

«Καλύτερες Επιδόσεις και Επιτυχείς Μεταρρυθμίσεις στην Εκπαίδευση – ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ»

 

Δεν πέρασε πολύς καιρός, από τότε που η έκθεση του ΟΟΣΑ σχετικά με το πόσο εργάζονται οι Έλληνες εκπαιδευτικοί, τροφοδότησε με πρωτοσέλιδα δημοσιεύματα εφημερίδες και ηλεκτρονικό τύπο.

 

clip_image002

clip_image004

clip_image006

clip_image008

clip_image010

Η βασική ιδέα ήταν ότι οι Έλληνες καθηγητές είναι οι λιγότερο εργαζόμενοι μεταξύ των συναδέλφων τους όχι μόνον της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και του συνόλου σχεδόν των χωρών του ΟΟΣΑ.

Σύμφωνα με τους πίνακες των εκθέσεων του ΟΟΣΑ, οι Έλληνες εκπαιδευτικοί διδάσκουν 415 ώρες το χρόνο, σε σχέση με τον Μ.Ο των χωρών ΟΟΣΑ που είναι από 655 έως 703 ώρες τον χρόνο για τα έτη 2010 – 2012 αλλά και της Ε.Ε. που είναι από 638 έως 663 ώρες για τα ίδια έτη.

Ένα πρώτο ερώτημα που μας απασχόλησε ήταν από πού προκύπτουν τόσο μεγάλες διαφορές όταν μάλιστα ο εβδομαδιαίος διδακτικός χρόνος των Ελλήνων καθηγητών ήταν σχεδόν στον Μ.Ο των συναδέλφων τους της Ευρωζώνης μέχρι και το 2012-2013, (πριν από την αύξηση του ωραρίου) και λίγο πάνω από αυτόν από το έτος 2013-2014 και μετά.

Ας δούμε τους σχετικούς πίνακες:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Κατανομή του εβδομαδιαίου όγκου εργασίας των εκπαιδευτικών πλήρους απασχόλησης σε ώρες για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση στις 27 χώρες της Ε.Ε.

Πηγή Ευρυδίκη: Αριθμοί Κλειδιά της Εκπαίδευσης στην Ευρώπη 2015 (http://www.eurydice.org).

Χώρες Ε.Ε./27 Κατώτερη Δ.Ε.
Διδακτικές ώρες
ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΜΕΓΙΣΤΟ Μ.Ο.
1 Γερμανία 24 28 26
2 Βουλγαρία 22 26 24
3 Ουγγαρία 22 26 24
4 Η.Β. 23 23 23
5 Δανία 22 22 22
6 Ιρλανδία 22 22 22
7 Πορτογαλία 22 22 22
8 Σλοβακία 22 22 22
9 Εσθονία 20 23 21,5
10 Ισπανία 20 23 21,5
11 Λετονία 21 21 21
12 Ελλάδα 18 23 20,5
13 Μάλτα 20 20 20
14 Ολλανδία 20 20 20
15 Βέλγιο 18 20 19
16 Ιταλία 18 18 18
17 Κύπρος 18 18 18
18 Λιθουανία 18 18 18
19 Λουξεμβούργο 18 18 18
20 Ρουμανία 18 18 18
21 Γαλλία 15 20 17,5
22 Αυστρία 17 18 17,5
23 Δ. Τσεχίας 17 17 17
24 Σλοβενία 16 17 16,5
25 Φινλανδία 14 18 16
26 Κροατία 14 17 15,5
27 Πολωνία 14 14 14
Μ.Ο Ε.Ε/27 19,7

Επεξεργασία Α.Παπαδαντωνάκης

Τις επιφυλάξεις μας σχετικά με την εγκυρότητα των στοιχείων του ΟΟΣΑ ενέτειναν τα παρακάτω:

Ο αριθμός 415 (ώρες διδασκαλίας ετησίως) και 152 (ημέρες διδασκαλίας ετησίως) «στοιχειώνει» τις εκθέσεις του ΟΟΣΑ.

Ας ρίξουμε μια ματιά στις ετήσιες εκθέσεις του Οργανισμού:

clip_image012

clip_image013

clip_image015

Εικόνα 2 ΕΚΘΕΣΗ ΟΟΣΑ 2011

clip_image017

clip_image019

Η ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΟΟΣΑ

 

Ας δούμε λοιπόν πώς προκύπτει το 415 (ετήσιες καθαρά διδακτικές ώρες):

Υπολογίζεται σε εβδομάδες το διάστημα στο οποίο γίνονται μαθήματα, δηλαδή για το σχολικό έτος 2014 – 2015 – όπως μαρτυρεί ο ΟΟΣΑ στο μεθοδολογικό σημείωμα- , το διάστημα από 11/9/2014 έως 15/5/2015.

35,14 εβδομάδες.

Από αυτές τις εβδομάδες αφαιρούνται οι σχολικές αργίες, γιορτές Χριστουγέννων και Πάσχα.

Σύνολο 30,4 εβδομάδες.

Το σύνολο των καθαρά διδακτικών εβδομάδων πολλαπλασιάζεται με το Μ.Ο. του εβδομαδιαίου διδακτικού ωραρίου, αφού πρώτα γίνει αναγωγή των 45λεπτων και 40λεπτων ωρών σε 60λεπτες.

Ο τύπος είναι ο εξής:

(16+21)/2*(44,3/60)*30,4 = 415.

 

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

 

1. Αν και ο ΟΟΣΑ αναφέρεται στο έτος 2014-2015, τα στοιχεία που χρησιμοποιεί στους υπολογισμούς του για τον διδακτικό χρόνο, αφορούν στο έτος 2012 – 2013. (πριν από την αύξηση του ωραρίου. 16min – 21 max)

2. Είναι προφανές ότι οι υπολογισμοί δεν είναι και τόσο αξιόπιστοι αφού η έναρξη και η λήξη του διδακτικού έτους καθώς και οι αργίες δεν ήταν ίδιες από το 2010 έως το 2014, έτη κατά τα οποία, ο αριθμός 415 εμφανίζεται σταθερός.

3. Επικοινωνιακά υπάρχει πρόβλημα καθώς αυτό που βγαίνει προς τα έξω, είναι ότι ο διδακτικός ταυτίζεται με τον εργασιακό χρόνο, πράγμα που αντικατοπτρίζεται στα δημοσιεύματα του Τύπου.

Σε σχέση με το σημείο αυτό πρέπει να τονίσουμε τα παρακάτω:

· Εξαφανίζονται οι σχεδόν 5 εβδομάδες εξετάσεων (προαγωγικές – απολυτήριες, επαναληπτικές, παραπεμπτικές) που είναι εβδομάδες που οι εκπαιδευτικοί όχι μόνον βρίσκονται στα σχολεία αλλά έχουν και αυξημένο φόρτο εργασίας.

· Παραβλέπονται λοιπόν σημαντικά μεγέθη όπως είναι ο διαθέσιμος χρόνος στο σχολείο/εβδομάδα, (30 για την Ελλάδα, 27,5 Μ.Ο. Ε.Ε) αλλά και ο ετήσιος συνολικός χρόνος απασχόλησης (αριθμός των διαθέσιμων ωρών στο σχολείο, χρόνος που αφιερώνεται για την προετοιμασία και βαθμολόγηση και μπορεί να αφορά σε ώρες εκτός σχολείου), στον οποίο η Ελλάδα βρίσκεται περίπου στον Μ.Ο. των χωρών του ΟΟΣΑ.

· Παραβλέπεται επίσης το γεγονός ότι στο σχολείο οι Έλληνες καθηγητές είναι επιφορτισμένοι με διοικητικές – εξωδιδακτικές εργασίες αφού Ελληνικά σχολεία είναι υποστελεχωμένα σε ειδικό επιστημονικό, βοηθητικό και διοικητικό προσωπικό. Παραθέτουμε εδώ κάποια στοιχεία από τη μελέτη του ΚΕΜΕΤΕ (2012):

· Η αναλογία βοηθών διδασκόντων για χίλιους μαθητές στην Ελλάδα είναι 0,4 (και αυτό αφορά μόνο τα εργαστήρια της ΤΕΕ, διότι στη γενική εκπαίδευση δεν υπάρχουν βοηθοί) ενώ Μ.Ο. των χωρών της Ευρώπης/21 είναι 6,5.

· Η αναλογία διοικητικού προσωπικού σε χίλιους μαθητές για την Ελλάδα είναι 1,4 και αντίστοιχα ο Μ.Ο. της Ευρώπης/21 είναι 10,9.

· Η αναλογία βοηθητικού προσωπικού στη χώρα μας για χίλιους μαθητές είναι 0,3 ενώ η αντίστοιχη αναλογία είναι 12,7 Μ.Ο. Ευρώπη/21.

Επιμέλεια: Ε. Γλαρέντζου

 

Το σημαντικότερο όμως είναι ότι το εξετασιοκεντρικό ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα που ακυρώνει το μορφωτικό ρόλο Γυμνασίου και Λυκείου έχει καταγγελθεί από τους εκπαιδευτικούς και δεν αποτελεί ασφαλώς επιλογή δική τους.

ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΟΣΑ

 

Με την ψήφιση του νόμου 4336/15 (Μνημόνιο 3), η ελληνική κυβέρνηση ανέλαβε συγκεκριμένες δεσμεύσεις:

ΝOMOΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘ. 4336

Συνταξιοδοτικές διατάξεις − Κύρωση του Σχεδίου Σύμβασης Οικονομικής Ενίσχυσης από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας και ρυθμίσεις για την υλοποίηση της Συμφωνίας Χρηματοδότησης.

 

ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

«Διαρθρωτικές πολιτικές για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ανάπτυξης» υποενότητα «4.1 Αγορά εργασίας και ανθρώπινο κεφάλαιο» της παραγράφου Γ  του άρθρου 2

Οι αρχές θα διασφαλίσουν τον περαιτέρω εκσυγχρονισμό του τομέα της εκπαίδευσης σύμφωνα µε τις βέλτιστες πρακτικές της ΕΕ και αυτό θα τροφοδοτήσει την προγραμματισμένη ευρύτερη στρατηγική ανάπτυξης.

1.Οι αρχές, σε συνεργασία µε τον ΟΟΣΑ και ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, θα επικαιροποιήσουν, έως τον Απρίλιο του 2016, την αξιολόγηση του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος που εκπόνησε ο ΟΟΣΑ το 2011.

2.Η εν λόγω επανεξέταση θα καλύπτει όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης, συμπεριλαμβανομένων των δεσμών μεταξύ έρευνας και εκπαίδευσης και της συνεργασίας µμεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων µε σκοπό την ενίσχυση της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας (βλ. επίσης ενότητα 4.2).

3.Μεταξύ άλλων, η επανεξέταση θα αξιολογήσει την υλοποίηση της µεταρρύθµισης του «Νέου Σχολείου», το περιθώριο περαιτέρω εξορθολογισµού (των τάξεων, σχολείων και πανεπιστημίων),

4.τη λειτουργία και διακυβέρνηση των ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης,

5.την αποδοτικότητα και αυτονομία των δημόσιων εκπαιδευτικών μονάδων και την αξιολόγηση και διαφάνεια σε όλα τα επίπεδα.

6.Η επανεξέταση θα προτείνει συστάσεις σύμφωνα µε τις βέλτιστες πρακτικές των χωρών του ΟΟΣΑ.

7.Με βάση τις συστάσεις της επανεξέτασης, οι αρχές θα εκπονήσουν επικαιροποιημένο εκπαιδευτικό σχέδιο δράσης και θα υποβάλουν προτάσεις για δράσεις το αργότερο έως τον Μάιο του 2016, οι οποίες θα εγκριθούν έως τον Ιούλιο του 2016, και εφόσον είναι δυνατόν, τα µέτρα θα πρέπει να τεθούν σε ισχύ πριν από το ακαδημαϊκό έτος 2016-2017.

8.Ειδικότερα, οι αρχές δεσμεύονται να ευθυγραμμίσουν τον αριθμό διδακτικών ωρών ανά µέλος του προσωπικού, καθώς και την αναλογία μαθητών ανά τάξη και ανά εκπαιδευτικό, µε τις βέλτιστες πρακτικές των χωρών του ΟΟΣΑ, το αργότερο έως τον Ιούνιο του 2018.

9.Η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών και των σχολικών μονάδων θα συνάδει µε το γενικό σύστημα αξιολόγησης της δημόσιας διοίκησης.

10.Οι αρχές θα διασφαλίσουν τη δίκαιη μεταχείριση όλων των φορέων παροχής εκπαίδευσης, συμπεριλαμβανομένων των ιδιωτικών ιδρυμάτων, καθορίζοντας ελάχιστα πρότυπα.

Ας δούμε λοιπόν, τι ακριβώς πρότεινε ο ΟΟΣΑ το 2011 στο συγκεκριμένο θέμα:

 

 

«Καλύτερες Επιδόσεις και Επιτυχείς Μεταρρυθμίσεις στην Εκπαίδευση – ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ»

Βελτιστοποίηση του φόρτου και της κατανομής της εργασίας

« Μεταξύ των πρωτοβουλιών που πρέπει να πάρει η Ελλάδα, προκειμένου να αυξήσει την

αποδοτικότητα του εκπαιδευτικού της συστήματος, είναι να περιορίσει τη σημαντική

διαφορά σε φόρτο εργασίας που υπάρχει μεταξύ των εκπαιδευτικών στη Ελλάδα και σε άλλες χώρες της ΕΕ και του ΟΟΣΑ. Βάσει της ανάλυσης στο Γράφημα I.3 συγκρίνοντας το φόρτο εργασίας ετησίως στην Ελλάδα με τις μέσες τιμές στον ΟΟΣΑ και την ΕΕ 19, η Ελλάδα θα χρειαστεί να αυξήσει τις διδακτικές υποχρεώσεις κατά περίπου τέσσερις με πέντε ώρες την εβδομάδα, προκειμένου να φτάσει τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ. Οι πίνακες I.6 και I.7

απεικονίζουν μία εναλλακτική που θα μπορούσε να εδραιώσει το στόχο της επίτευξης των

μέσω τιμών του ΟΟΣΑ και της ΕΕ. Οι αλλαγές θα εστιάσουν στην αύξηση του φόρτου

εργασίας των πιο έμπειρων και καλύτερα προετοιμασμένων εκπαιδευτικών σε βαθμίδες

πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης».

clip_image021

 

 

 

Σύνοψη Προτάσεων

Βραχυπρόθεσμα

 

«Αύξηση του φόρτου εργασίας των εκπαιδευτικών στους μέσους όρους της ΕΕ και

του ΟΟΣΑ έως το 2015, εστιασμένη στην αύξηση του φόρτου εργασίας των πιο

έμπειρων εκπαιδευτικών. Αύξηση του φόρτου εργασίας σταδιακά στο πλαίσιο της

εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων του «Νέου Σχολείου» και της συνένωσης του

σχολικού δικτύου».

Η «σύσταση» του ΟΟΣΑ υλοποιήθηκε κατά το ήμισυ με την αύξηση του διδακτικού ωραρίου κατά δύο ώρες το 2013.

Η αύξηση αυτή του ωραρίου δεν αποτυπώνεται στην τελευταία έκθεση του Οργανισμού:

«In addition, workload and teaching load requirements may evolve throughout the career. While in some countries, such as in Germany, some beginning teachers might have a reduced teaching load as part of their induction programmes, some countries also encourage older teachers to stay in the teaching profession by diversifying their duties and reducing their teaching hours. For example, Greece reduces teaching hours according to how many years a teacher has served. At the secondary level, teachers are required to teach 21 class sessions per week. After 6 years, this drops to 19 sessions, and after 12 years to 18 sessions. After 20 years of service, teachers are required to teach 16 class sessions a week – more than 25% less than teachers who have just started their careers. However, the remaining hours of teachers’ working time must be spent at school».

 

Έτσι λοιπόν, σε ότι αφορά στο Λύκειο ο ετήσιος καθαρός διδακτικός χρόνος υπολογίζεται πάλι στο 415 φέρνοντας τους έλληνες εκπαιδευτικούς, ως λιγότερο εργαζόμενους μεταξύ των συναδέλφων τους των χωρών του ΟΟΣΑ αλλά και της Ε.Ε.:

ΕΤΗΣΙΟΣ ΚΑΘΑΡΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ (ΟΟΣΑ 2015)
Upper secondary, general programmes
1 Chile 1.129
2 Scotland 855
3 Mexico 838
4 Australia 812
5 New Zealand 760
6 Netherlands 750
7 England 745
8 Canada 745
9 Luxembourg 739
10 Ireland 735
11 Germany 715
12 Spain 693
13 France 648
14 Belgium (Fl.) 625
15 Slovak Republic 617
16 Italy 616
17 Portugal 609
18 Belgium (Fr.) 601
19 Hungary 597
20 Czech Republic 592
21 Austria 589
22 Slovenia 570
23 Israel 570
24 Estonia 568
25 Poland 551
26 Finland 550
27 Korea 549
28 Iceland 544
29 Norway 523
30 Japan 513
31 Turkey 504
32 Greece 415
33 Denmark 369
OECD average 643
EU21 average 625

Σε αυτό το σημείο αξίζει να σταθούμε για δύο λόγους:

1. Για να δούμε ποιες αλλαγές προκαλεί σε αυτή την κατάταξη η αύξηση του διδακτικού ωραρίου του 2013 και,

2. Για να δούμε ποιες αλλαγές προκαλεί αντίστοιχα η πρόσφατη επιμήκυνση του χρόνου διδασκαλίας μέχρι 31/5 (Νέο Π.Δ. για Γυμνάσιο).

ΑΥΞΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΩΡΑΡΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΜΕΧΡΙ 31/5 (ΓΥΜΝΑΣΙΟ)
460 (+45 ώρες) 493 (+33 ώρες)

Ένα πρώτο συμπέρασμα είναι ότι δεν υπάρχει ένας μόνον δρόμος για να ευθυγραμμιστούν οι κυβερνήσεις με τις συστάσεις του ΟΟΣΑ. Από τον παραπάνω πίνακα προκύπτει ότι η κατά δύο εβδομάδες παράταση των μαθημάτων στο Γυμνάσιο προκαλεί μεταβολή στον ετήσιο καθαρά διδακτικό χρόνο δυσανάλογα μεγάλη σε σχέση με το πολιτικό κόστος της επιλογής αυτής.

Ένα δεύτερο συμπέρασμα, είναι ότι και τα δύο μέτρα συνδυαστικά βελτιώνουν μεν δεν αλλάζουν όμως, τη θέση της Ελλάδας στην κατάταξη του ΟΟΣΑ.

Η διεξαγωγή των επαναληπτικών εξετάσεων το τρίτο δεκαήμερο του Ιουνίου (αντί των αρχών Σεπτεμβρίου), θα μπορούσε να διευρύνει το χρόνο μαθημάτων ακόμη περισσότερο. Πρόκειται για σενάριο (να ξεκινούν τα μαθήματα από 1/9), αλλά ας δούμε τι προκαλεί:

ΣΕΝΑΡΙΟ 1: ΕΝΑΡΞΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ 1/9
521 (+28 ώρες)

Αυτό όμως που θα προκαλούσε σημαντικότερη ακόμη μεταβολή, θα ήταν η επιμήκυνση της διδακτικής ώρας. Πρόκειται για ένα ακόμη σενάριο που θέλει 50λεπτη την διδακτική ώρα με δεκάλεπτα διαλλείματα.

ΣΕΝΑΡΙΟ 2: 50λεπτη ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΩΡΑ
588(+67 ώρες)

 

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΜΙΣΘΟΙ

Ενδιαφέρον έχει όμως να δούμε τη συσχέτιση δύο ανεξάρτητων μεταβλητών: του εβδομαδιαίου διδακτικού χρόνου και του κατώτερου μισθού μεταξύ των εκπαιδευτικών των χωρών της Ευρωζώνης:

Όπως φαίνεται από τον παρακάτω πίνακα, οι διδακτικές ώρες των Ελλήνων καθηγητών/εβδομάδα είναι πάνω από τον Μ.Ο. των χωρών της Ε.Ζ.

Χώρες ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ Ανώτερη Δ.Ε.
Διδακτικές ώρες
ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΜΕΓΙΣΤΟ Μ.Ο.
1 Γερμανία 24 28 26
2 Ιρλανδία 22 22 22
3 Πορτογαλία 22 22 22
4 Σλοβακία 22 22 22
5 Εσθονία 20 23 21,5
6 Ισπανία 20 23 21,5
7 Λετονία 21 21 21
8 Ελλάδα 18 23 20,5
9 Μάλτα 20 20 20
10 Ολλανδία 20 20 20
11 Βέλγιο 18 20 19
12 Ιταλία 18 18 18
13 Κύπρος 18 18 18
14 Λιθουανία 18 18 18
15 Λουξεμβούργο 18 18 18
16 Γαλλία 15 20 17,5
17 Αυστρία 17 18 17,5
18 Σλοβενία 16 17 16,5
19 Φινλανδία 14 18 16
Μ.Ο Ε.Ε/27 19,7

Ενώ όμως οι Έλληνες εκπαιδευτικοί είναι 8οι μεταξύ των 19 κρατών σε εβδομαδιαίο διδακτικό χρόνο, βρίσκονται στην 15η θέση μεταξύ των 19 στην κατάταξη με βάση τις ετήσιες αποδοχές, μόλις πάνω από την Εσθονία, Σλοβακία, Λετονία, Λιθουανία και κάτω από την Σλοβενία και την Μάλτα.

Χώρες ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ Ανώτερη Δ.Ε.
Διδακτικές ώρες
ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΜΕΓΙΣΤΟ Μ.Ο. ΚΑΤΩΤΕΡΟΣ ΜΙΣΘΟΣ ΠΟΣΟΣΤΟ
1 Λουξεμβούργο 18 18 18 81600 16,1%
2 Γερμανία 24 28 26 50383 26,0%
3 Βέλγιο 18 20 19 39748 33,0%
4 Φινλανδία 14 18 16 36623 35,8%
5 Ολλανδία 20 20 20 34632 37,8%
6 Αυστρία 17 18 17,5 33348 39,3%
7 Ισπανία 20 23 21,5 31415 41,7%
8 Ιρλανδία 22 22 22 27814 47,1%
9 Γαλλία 15 20 17,5 27316 48,0%
10 Ιταλία 18 18 18 24846 52,7%
11 Κύπρος 18 18 18 23885 54,9%
12 Πορτογαλία 22 22 22 21960 59,7%
13 Μάλτα 20 20 20 18787 69,8%
14 Σλοβενία 16 17 16,5 16810 78,0%
15 Ελλάδα 18 23 20,5 13104 100,0%
16 Εσθονία 20 23 21,5 10400 126,0%
17 Σλοβακία 22 22 22 7074 185,2%
18 Λετονία 21 21 21 4860 269,6%
19 Λιθουανία 18 18 18 3774 347,2%
Μ.Ο Ε.Ε/27 19,7 27356 47,9%

 

 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΟΟΣΑ ΓΙΑ ΗΜΕΡΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

Greece: Notes on the duration of the school year, school week and period length: For both primary and lower secondary schools, the school year starts on the 1st September and ends on the 31st August of the following year. More specifically, as regards primary schools, lessons begin on the 11th September and end on the 15th June of the following year. For exam period follows and is completed by the 15th of June. The teaching days for school year 2014-15 stand at approximately 152 and are structured in 30 weeks that include 5 days from Monday to Friday. It is difficult to ascertain accurately the exact teaching days for the current school year at this stage, because the end of the school year remains to be determined by Ministerial Decision that is expected to be published at the beginning of March. Hence, we have preserved the amount of 152 days in the sheet “Intended Instruction Time”. The above teaching days for school year 2014-15 (171 for primary schools and 152 for lower secondary schools) exclude days when schools are closed for festivities, such as national holidays, days when students are not expected to be at school or examination periods. (ΣΕΛ 29)

 

2η ΣΥΣΤΑΣΗ ΟΟΣΑ

 

ΕΞΟΡΘΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ

Αναποτελεσματικό δίκτυο μικρών σχολείων, μικρός αριθμός μαθητών ανά

δάσκαλο και μικρό μέγεθος τάξης

«Η Ελλάδα είναι μία χώρα με μικρά σχολεία. Περισσότερα από 1.300 δημοτικά σχολεία έχουν λιγότερους από 25 μαθητές και περισσότερα από 250 Γυμνάσια και 70 Λύκεια έχουν λιγότερους από 50 μαθητές. Ελάχιστα σχολεία έχουν εγγεγραμμένους περισσότερους από 400 μαθητές και είναι κυρίως σχολεία ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης» ΟΟΣΑ 2011

«Θέση ξεκάθαρων στόχων ως προς τον ελάχιστο αριθμό μαθητών (όχι μόνο του ελάχιστου αριθμού θέσεων) για σχολεία σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης.

Δημιουργία συγκεκριμένων μοντέλων (βλ. πιο κάτω), συμπεριλαμβανομένων των

ενοτήτων σχολείων για περιπτώσεις που δεν μπορεί να επιτευχθεί ο καθορισμένος

ελάχιστος αριθμός μαθητών, λόγω γεωγραφικών ή άλλων συνθηκών. Τα ελάχιστα

μεγέθη κυμαίνονται σε:

75 μαθητές στα δημοτικά σχολεία

– 150 μαθητές στα Γυμνάσια

– 250 μαθητές στα Λύκεια

· Εφαρμογή του θεσμού της ενότητας σχολείων ως βασικό μέσο βελτίωσης των

υπηρεσιών και των αποτελεσμάτων σε περιπτώσεις που χρειάζεται να διατηρηθούν

ορισμένες μικρές σχολικές μονάδες».

Αν ισχύσουν τα παραπάνω τότε θα αντιμετωπίσουν πρόβλημα 750 περίπου Γυμνάσια..

Από το σύνολο των 1743 Γυμνασίων μόνον τα 997 έχουν πάνω από 150 μαθητές.

clip_image023

 

Πολλές φορές έχει προβληθεί και από την Ομοσπονδία και από τους εκπαιδευτικούς φορείς το επιχείρημα της γεωγραφικής ιδιομορφίας της χώρας.

Αξίζει να δούμε ποια είναι το 15 μικρότερα σε αριθμό μαθητών Γυμνάσια της χώρας

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΛΑΡΙΣΑΣ ΕΙΔΙΚΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΛΑΣΣΟΝΑ –
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΑΓΑΘΟΝΗΣΙΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ με Λ.Τ. ΣΙΚΙΝΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΓΡΕΒΕΝΩΝ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙ ΓΡΕΒΕΝΩΝ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΟΞΥΝΕΙΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΥΣΙΩΤΙΤΣΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΒΡΟΣΙΝΑΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΕ Λ.Τ. ΔΟΝΟΥΣΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ με Λ.Τ. ΣΧΟΙΝΟΥΣΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΝΑΡΙΤΙΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΚΥΚΛΑΔΩΝ Γυμνάσιο με Λ.Τ. Ηρακλειάς
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΛΕΣΒΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΟΥ ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΥ ΛΕΣΒΟΥ – ΓΥΜΝΑΣΙΟ – ΛΤ ΑΓΙΟΥ ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΣΑΜΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΥΡΓΟΥ ΣΑΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Δ.Ε. ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΟΛΥΜΠΟΥ ΚΑΡΠΑΘΟΥ

Η εικόνα για τα Λύκεια είναι πιο περίπλοκη.

700 από τα 1060 περίπου συνολικά ΛΥΚΕΙΑ όλων των τύπων, έχουν κάτω από 250 μαθητές.

 

 

 

clip_image025

 

clip_image027

Στο σημείο αυτό, θα έπρεπε ίσως να γίνει μία αναφορά σε δημοσιεύματα αλλά και σε πορίσματα επιτροπών που έχουν συγκροτηθεί από το Υπουργείο, και που υιοθετούν τη λογική του εξορθολογισμού ή της συμμόρφωσης στα ευρωπαϊκά δεδομένα, σε σχέση με το ζήτημα που διερευνούμε.

Η έκθεση της επιτροπής εθνικού και κοινωνικού διάλογου για την Παιδεία (έκθεση Λιάκου)αναφέρεται στο ζήτημα του Λυκείου, σε 3 τουλάχιστον περιπτώσεις:

· «Απαιτείται βέβαια η διοικητική ανασυγκρότηση των σχολικών μονάδων, προς την κατεύθυνση της δημιουργίας τετραταξίων Γυμνασίων (κατά 25% μεγαλύτερα), και τη δημιουργία λιγότερων αλλά πολυπληθέστερων Λυκείων, μερικά από τα οποία θα προέλθουν από συγχωνεύσεις, όπου θα καταστεί δυνατόν να δημιουργηθούν τάξεις με επιλογές μαθημάτων». Σελ.11

· «Τα μαθήματα αυτά (σ.σ. του Λυκείου), θα γίνει προσπάθεια να προσφέρονται όλα. Αυτό απαιτεί τη συγχώνευση γειτονικών λυκείων σε μεγαλύτερες μονάδες» σελ.30

· « Από κει και πέρα θα απαγορεύεται να γίνει τμήμα σε κάποιο μάθημα αν δεν υπάρχουν τουλάχιστον 20 μαθητές για το μάθημα αυτό. Αυτό σημαίνει ότι κάποια μαθήματα θα παρέχονται μόνο σε ορισμένα Λύκεια.»σελ.34

Σε ότι αφορά στις συγχωνεύσεις, η έκθεση του ΟΟΣΑ για την ελληνική εκπαίδευση (2011), προτείνει στην ελληνική κυβέρνηση ως καλή πρακτική, το παράδειγμα της Πορτογαλίας:

«Μάθημα από την Πορτογαλία αναφορικά με τη συνένωση σχολείων

 

Βασικός παράγοντας για την επιτυχία του προγράμματος συνένωσης σχολείων στην Πορτογαλία ήταν ο προσεκτικός σχεδιασμός και η προετοιμασία που διενεργήθηκε στο πλαίσιο ενός απαιτητικού προγράμματος, όπου περίπου 3.000 σχολικές μονάδες έκλεισαν μέσα σε τέσσερα χρόνια.

Η εφαρμογή διαφανών και αντικειμενικών κριτηρίων (βάσει επίδοσης και μεγέθους) και η έγκαιρη πληροφόρηση των τοπικών αρχών και των γονιών ήταν επίσης πρωταρχικής σημασίας. Επικράτησε η έννοια ότι το «νέο σχολείο» (είτε προέρχεται από συγχώνευση είτε είναι το σχολείο στο οποίο μεταφέρονται οι μαθητές) είναι καλύτερο σχολείο που έχει να προσφέρει περισσότερα (ολοήμερα σχολεία, βελτίωση του προγράμματος μαθημάτων, καλύτερες εγκαταστάσεις), πράγμα που εξασφάλισε υποστήριξη για τη συνολική διαδικασία».

 

Στην ίδια έκθεση, γίνεται αποτίμηση του πρώτου «κύματος» συγχωνεύσεων σχολικών μονάδων το 2010:

«σε επίπεδο πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, 1.523 σχολεία συνενώθηκαν σε 672

σχολεία.,… σε επίπεδο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, 410 σχολικές μονάδες συνενώθηκαν σε 205 σχολεία.

…Οι αλλαγές είχαν ως αποτέλεσμα καθαρή μείωση των θέσεων κατά περίπου 2.000, 75%

σε νηπιαγωγεία και δημοτικά και οι υπόλοιπες σε επίπεδο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Σε πολλές περιπτώσεις, οι υπεράριθμοι εκπαιδευτικοί τοποθετήθηκαν στα συνενωμένα σχολεία.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, υπεράριθμοι εκπαιδευτικοί δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης

συγκεκριμένων μαθημάτων, όπως αγγλικών, τεχνολογιών της πληροφορικής και των

επικοινωνιών (ΤΠΕ) και μουσικής, επανατοποθετήθηκαν σε δημοτικά σχολεία». (ΟΟΣΑ 2011, σελ 52)

Ας δούμε όμως τι θα σήμαινε πρακτικά η πρόταση της έκθεσης για ελάχιστο αριθμό μαθητών ανά τμήμα 20.

Από τα 9.000 περίπου τμήματα προσανατολισμού που λειτούργησαν στη Β και Γ Λυκείου το έτος 2015-2016, μόνον τα 2.400 είχαν αριθμό μαθητών μεγαλύτερο από 20 δηλαδή λιγότερο από το 1/3 των συνολικών τμημάτων (26%)

clip_image029

 

 

ΜΙΚΡΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΑΞΗΣ

Ένα ακόμη σημείο που για το οποίο γίνονται συστάσεις στην έκθεση του ΟΟΣΑ, είναι το μικρό μέγεθος τάξης:

«πολλά σχολεία στην Ελλάδα έχουν σημαντικά λιγότερους μαθητές

ανά τάξη από το μέγιστο που επιτρέπεται από το νόμο, μετά από τον εξορθολογισμό του

συστήματος και τη συνένωση σχολικών μονάδων.

Ο αριθμός των μαθητών ανά τάξη είναι χαμηλότερος από σχεδόν όλες τις χώρες του

ΟΟΣΑ και τις χώρες εταίρους και ο αριθμός αυτός μειώθηκε από το 2000 έως

το 2009».

Οι αιτιάσεις του ΟΟΣΑ για το μικρό μέγεθος τάξης δεν επιβεβαιώνονται από τις ίδιες τις ετήσιες εκθέσεις του Οργανισμού, που παρουσιάζουν το μέσο μέγεθος τάξης –στα Γυμνάσια για τα οποία παρέχονται στοιχεία-, στους 22 μαθητές με Μ.Ο.21 για την Ευρώπη και 24 για τις χώρες του ΟΟΣΑ.

Lower secondary education
Public institutions
OECD countries
1 Korea 33
2 Japan 32
3 Chile 31
4 Israel 29
5 Turkey 28
6 United States 28
7 Mexico 28
8 Spain 25
9 France 25
10 Germany 24
11 Australia 23
12 Poland 23
13 Portugal 22
14 Greece 22
15 Czech Republic 22
16 Italy 22
17 Denmark 21
18 Hungary 21
19 Austria 21
20 United Kingdom 20
21 Iceland 20
22 Slovenia 20
23 Finland 20
24 Slovak Republic 19
25 Luxembourg 19
26 Estonia 15
OECD average 24
EU21 average 21

Σύμφωνα πάντα με τα στοιχεία των εκθέσεων του ΟΟΣΑ, ο Μ.Ο. των μαθητών ανά τμήμα στα Γυμνάσια της χώρας δεν έπεσε ποτέ κάτω από 21,5 με υψηλότερο Μ.Ο. τους 24,5 μαθητές ανά τμήμα (στοιχεία του 2005):

clip_image031

 

 

Και στη συγκεκριμένη περίπτωση όμως δεν πρέπει να αγνοείται η γεωγραφική ιδιομορφία της χώρας.

Αν δούμε για παράδειγμα σε ποιες Διευθύνσεις Β/θμιας Εκπ/σης παρατηρούνται οι μικρότεροι Μ.Ο. μαθητών ανά τμήμα:

clip_image033

 

 

Ήταν λοιπόν και παραμένει ζήτημα κεντρικής πολιτικής επιλογής, αν τα σχολεία των ορεινών, ακριτικών ή απομακρυσμένων περιοχών της χώρας θα συνεχίσουν να λειτουργούν ή θα υποκύψουν στην παραμορφωτική εικόνα των ψυχρών στατιστικών δεδομένων.

 

ΧΡΟΝΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΧΡΟΝΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ, ΧΡΟΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

 

Ένα μέρος της παρανόησης σχετικά με τον πραγματικό χρόνο εργασίας των Ελλήνων καθηγητών, οφείλεται στην απουσία προσδιορισμού του συνολικού χρόνου εργασίας.

Σε πολλά εκπαιδευτικά συστήματα των χωρών της Ευρώπης, το μέγεθος αυτό καθορίζεται κεντρικά.

Σύμφωνα με το δίκτυο Ευρυδίκη, στο συνολικό χρόνο εργασίας περιλαμβάνονται καθήκοντα που σχετίζονται με τη διοίκηση, την οργάνωση και τον προγραμματισμό, την αξιολόγηση των μαθητών, και τις σχέσεις με τους γονείς, τους μαθητές, και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη.

Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη έκθεση του δικτύου, «στην πλειοψηφία των χωρών, ο συνολικός χρόνος εργασίας των εκπαιδευτικών ρυθμίζεται σε κεντρικό επίπεδο και ανέρχεται κατά μέσο όρο σε 39 ώρες την εβδομάδα».

Ο συνολικός χρόνος εργασίας δεν ταυτίζεται με τον χρόνο παρουσίας στο σχολείο και αφορά στην άσκηση μη διδακτικών δραστηριοτήτων από τους εκπαιδευτικούς «όπου και όποτε επιθυμούν (π.χ. τα βράδια, στο σπίτι)».

Όσον αφορά στον συνολικό χρόνο εργασίας και στον χρόνο παρουσίας στο σχολείο, τρία είναι τα πιθανά σενάρια. Οι κανονισμοί μιας χώρας μπορεί να καθορίζουν: α) απαιτήσεις σχετικά και με τα δύο (αυτό ισχύει για 10 εκπαιδευτικά συστήματα)˙ β) απαιτήσεις σχετικά με κάποιο από τα δύο (αυτό ισχύει στην πλειοψηφία των χωρών)˙ ή γ) καμία απαίτηση για κανένα από τα δύο (όπως συμβαίνει στο Βέλγιο και την Ιταλία). Στις χώρες εκείνες όπου υφίσταται ρύθμιση τόσο του συνολικού χρόνου εργασίας όσο και του χρόνου υποχρεωτικής παρουσίας στο σχολείο, η απόκλιση (σε ώρες) ανάμεσα στα δύο ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό. Στις περιπτώσεις όπου η απόκλιση αυτή είναι μεγάλη, ή όπου δεν υπάρχουν ρυθμίσεις για τον χρόνο παρουσίας στο σχολείο (όπως συμβαίνει σε 20 εκπαιδευτικά συστήματα), οι εκπαιδευτικοί μπορούν να ασκούν πιο εύκολα τις μη διδακτικές δραστηριότητές τους όπου και όποτε επιθυμούν (π.χ. τα βράδια, στο σπίτι).

Σύμφωνα πάντα με την έκθεση του δικτύου (2015), «Κατά μέσο όρο, ο χρόνος διδασκαλίας αποτελεί το 44 % του συνολικού χρόνου εργασίας των εκπαιδευτικών, με σημαντικές αποκλίσεις να παρατηρούνται στην Ελλάδα (77 %), στη Σκωτία του Ηνωμένου Βασιλείου (64 %), και στη Σερβία (60 %)».

Η απόκλιση αυτή έχει να κάνει με το ότι η Ελλάδα ανήκει στην μειοψηφία των χωρών που δεν καθορίζουν κεντρικά τον χρόνο εργασίας, με αποτέλεσμα το μέγεθος αυτό να ταυτίζεται –ενώ δεν θα έπρεπε- με τον χρόνο παρουσίας στο σχολείο.

Ας δούμε τη σχετική αναφορά της έκθεσης:

«Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα όπου ο καθορισμένος συνολικός χρόνος εργασίας των εκπαιδευτικών είναι ο ίδιος με τον χρόνο που πρέπει να περνούν στο σχολείο. Αυτό φαίνεται να σημαίνει ότι όλες οι μη διδακτικές δραστηριότητες ασκούνται στον χώρο του σχολείου».

.

 

clip_image035

 

 

 

clip_image037

 

Αποτέλεσμα εικόνας για reading book

 

 

Αποτέλεσμα εικόνας για reading book

  1. Δημήτρης Σπυρόπουλος
    05/11/2016 στο 9:11 πμ

    Eξαιρετικά χρήσιμος ο λόγος των δυο καλών μας συναδέλφων.

    • N.T.
      05/11/2016 στο 5:25 μμ

      Αυτός είναι ο λόγος που χρειάζονται τα κοινωνικά κινήματα, τεκμηριωμένος και δημιουργικός…

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: