Αρχική > πολιτισμός, πολιτική > Δυτικός πολιτισμός και Χριστιανισμός

Δυτικός πολιτισμός και Χριστιανισμός

Του Νίκου Τσούλια

      Πολύτροπες και πολυτάραχες, πολυσύνθετες και περιπετειώδεις είναι οι σχέσεις του Δυτικού πολιτισμού με τον Χριστιανισμό. Αρκετοί βέβαια κάνουν μέγα λάθος να ταυτίζουν τον Δυτικό πολιτισμό με τον Χριστιανισμό. Αλλά δεν είναι καθόλου έτσι τα πράγματα και αυτό όχι μόνο για ιστορικογενετικούς λόγους – αφού ο Χριστιανισμός εμφανίστηκε σε ένα μέρος της ιστορικής πορείας του Δυτικού πολιτισμού – αλλά και για λόγους κοσμοθεωρητικούς και ιδεολογικούς, πολιτισμικούς και κοινωνικούς.

      Η πρωτογενής επεκτατική τάση του χριστιανισμού στην πρώτη του περίοδο που κατακτούσε αρχικά την Ευρώπη και στη συνέχεια το Νέο Κόσμο μετασχηματίστηκε στη συνέχεια σε τάση επέκτασης του Δυτικού κόσμου σε μεγάλο μέρος της ανθρωπότητας μέσα από το σκηνικό της αποικιοκρατίας αρχικά και του ιμπεριαλισμού στη συνέχεια, μια τάση που σήμερα παίρνει πιο έντονη χροιά αποικισμού όλου του κόσμου αφού ο εκδυτικισμός γίνεται με πολλαπλούς τρόπους: διαδίκτυο, κουλτούρα, νέες τεχνολογίες, οπλικά συστήματα, παγκοσμιοποιημένη οικονομία κλπ, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζεται όλο και πιο έντονα η επιθετικότητα του ιμπεριαλισμού των Η.Π.Α με πρόσχημα την τρομοκρατία αλλά με πραγματικό στόχο την εδραίωση της αμερικάνικης ηγεμονίας που εμφανίζεται να αμφισβητείται σοβαρά πλέον μέσα από το πεδίο της οικονομίας.

      Θα πρέπει να σημειωθεί βέβαια το γεγονός ότι, όταν αναφερόμαστε στο Δυτικό πολιτισμό, η σκέψη μας οφείλει να έχει δύο πλευρές ανάλυσης α) το έρεισμα του Δυτικού πολιτισμού που είναι το κράμα του ελληνικού, του ρωμαϊκού και του ιουδαϊκού πολιτισμού και β) τη σημερινή του κύρια έκφραση που εκπηγάζει από την πολιτική των Η.Π.Α. κυρίως και της Ευρώπης δευτερευόντως. Αλλά η ανάλυση οφείλει περισσότερη καθαρή ματιά. Αν εστιάσουμε στη σημερινή εκδοχή του Δυτικού πολιτισμού, εδώ τα πράγματα είναι πιο σύνθετα.

     Προς τούτο μπορούν να σημειωθούν τα εξής βασικά στοιχεία. α) Ο Χριστιανισμός έχει μετασχηματιστεί πλήρως σε σύστημα εξουσίας με την πρωτοκαθεδρία της Καθολικής εκκλησίας και συμμετέχει στη σημερινή ιστορική συγκυρία μάλλον ως πολιτική δύναμη παρά ως θρησκευτικό μόρφωμα. β) Το δυτικό μέρος της χριστιανικής εκκλησίας, αφού φρόντισε επιμελώς να αποδυναμώσει το ανατολικό μέρος του Βυζαντίου που επικυριαρχούσε επί 10 και πλέον αιώνες, προχώρησε σε μια επιθετική πολιτική επέκτασής του ιδιαίτερα στη Λατινική Αμερική. γ) Στο δογματικό μέρος του Χριστιανισμού έχουμε την εμφάνιση πολλών αιρετικών κλάδων ειδικά στις Η.Π.Α., όπου δεν υπάρχουν πολύ ισχυρά τα κλασικά ρεύματα του Χριστιανισμού (Καθολικό, Ορθόδοξο, Προτεσταντικό).

      Μετασχηματιζόμενη η χριστιανική εκκλησία – και ιδιαίτερα η καθολική εκκλησία – σε πολιτική δύναμη χάνει σε μεγάλο βαθμό το θρησκευτικό της περιεχόμενο και μπορούμε να ισχυριστούμε ότι η πίστη των χριστιανών έχει μάλλον τυπικό και θεσμικό χαρακτήρα παρά κοσμοθεωρητικό. Δεν είναι καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι η σημερινή μεγάλη αντιπαράθεση στην ανθρωπότητα είναι στον άξονα «ιμπεριαλισμός των Η.Π.Α. – παγκόσμιος ισλαμισμός», δηλαδή η Δύση έχει ως αιχμή αντιπαράθεσης τη στρατιωτική μηχανή και την πολιτική επιρροή των Η.Π.Α., ενώ ο Τρίτος Κόσμος αντιπαραθέτει το θρησκευτικό του φρόνημα που ενοποιεί καλύτερα τις δικές του δυνάμεις.

      Η Χριστιανική εκκλησία – προφανώς αναφερόμαστε στην Καθολική εκκλησία – είναι απούσα από αυτή τη διαμάχη και όχι μόνο αυτό αλλά εμφανίζεται ως να μην την αφορά η αντιπαράθεση που γεννάει πολέμους σε κάθε περιοχή της Γης και που αφήνει πίσω της εκατομμύρια ανθρώπινα θύματα και ρημαγμένους λαούς και χώρες – όπως φυσικά έκανε και στη διάρκεια της ερήμωσης της Ευρώπης από το φασισμό και το ναζισμό -, ενώ κατά βάση «ευλογεί» την επιθετικότητα της Δύσης.

      Ο Δυτικός πολιτισμός είναι σε δομική κρίση. Βαίνει σε πορεία ταχείας παρακμής. Δεν έχει πλέον δημιουργικές δυνάμεις για να διαμορφώσει ένα προοδευτικό μέλλον στην ανθρωπότητα, γι’ αυτό και έχει προχωρήσει στο τελευταίο στάδιο της κυριαρχίας του που είναι η πολεμική επιθετικότητα και το εμπόριο των όπλων και των ναρκωτικών. Ο Δυτικός πολιτισμός «δεν πιστεύει» σε κανέναν θεό. Τον μόνο θεό που λατρεύει στην πραγματικότητα είναι το τριαδικό σχήμα «χρήμα – ηγεμονία – αγορά». Δεν ευαγγελίζεται κανέναν παράδεισο παρά μόνο τον πόλεμο και την εκμετάλλευση, τις ανισότητες και τις αδικίες. Όλα τα άλλα θεωρητικά σχήματα (περί «δυνάμεων του καλού και του κακού») που χρησιμοποιεί είναι για να καλύψει (…) την κυνικότητα της επιθετικότητάς του και για να εμφανίζεται ότι προασπίζει τα κεκτημένα των πολιτών του!

      Ο Δυτικός πολιτισμός έχει ταυτιστεί πλέον με την επιθετικότητα και εκφράζεται μονομερώς μέσα από τον καπιταλισμό αλλά από έναν καπιταλισμό που έχει χάσει προ πολλού τον προωθητικό του ρόλο στην ιστορία και κατατρώγει τον πραγματικό πολιτισμό του ανθρώπου. Το δε χριστιανικό του κομμάτι συμμετέχει σ’ αυτή τη λεηλασία ως επιμέρους δύναμη εξουσίας και οικονομικού πλουτισμού και όχι ως εστία προστασίας για τους αδικημένους και για τους κατατρεγμένους του Κόσμου, έχει χάσει δηλαδή την καταστατική πράξη της δημιουργίας του.

  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: