Αρχική > πολιτική > Πολιτικά άστεγος;

Πολιτικά άστεγος;

Του Νίκου Τσούλια

      Σε κάποιους άλλους καιρούς θα φάνταζε σαν ένας περίεργος πολίτης που είναι άστεγος, γιατί απλά δεν τον ενδιέφερε η πολιτική. Σε άλλους καιρούς θα ήταν ένα ασήμαντο περιστατικό με την έννοια ότι θα επρόκειτο για οριακή περίπτωση που δεν έχει «ορατή» κοινωνική προβολή και δεν παρουσιάζει σημαντικές πολιτικές επιρροές. Σε άλλους καιρούς θα παρουσιαζόταν μετασχηματισμένος ως πολιτικά αναποφάσιστος, συνήθως πρόσκαιρα και μάλλον προεκλογικά, όταν οι δημοσκοπήσεις ήταν βασικό εργαλείο ανάλυσης.

      Σήμερα ο πολιτικά άστεγος αποτελεί ένα σημαντικό κομμάτι του εκλογικού σώματος. Βρίσκεται σε ιδεολογική αμηχανία. Αντιμετωπίζει ηθικά διλήμματα. Δεν έχει επιλογές. Αλλά σε κάθε περίπτωση είναι πολιτικά ενεργός, θέλει να συμμετέχει στις κοινωνικές και στις πολιτικές διεργασίες με ενεργό τρόπο. Είναι ένα πολιτικό ον. Έχει άποψη για τα δρώμενα της δημόσιας ζωής, αλλά…

      Διαπιστώνει ότι δεν μπορεί να εκφραστεί μέσα από κανέναν πολιτικό σχηματισμό. «Και όμως υπάρχει κάθε λογής κόμμα», θα αντιτάξει κάποιος, και είναι πράγματι έτσι. Πώς μπορεί να δηλώνεται αδυναμία πολιτικής στέγασης; Υπάρχει μια σχετικά εύκολη ερμηνεία. Ο πολιτικά άστεγος της σημερινής εποχής ανήκει σε ένα συγκεκριμένο φάσμα του πολιτικού χάρτη, είναι μάλλον «απομεινάρι» της αποκαθηλωμένης κεντροαριστεράς.

      Ο εν λόγω πολιτικά άστεγος μπορεί να νιώθει ενοχές για τη συμπεριφορά του κόμματος που στήριζε χρόνια και χρόνια. Αναρωτιέται και αναλογίζεται για τις δικές του πολιτικές ευθύνες και καταλαγιάζει τις ανησυχίες του αισθανόμενος ότι ο ίδιος λειτούργησε από κάθε άποψη με απόλυτη ηθική ακεραιότητα. Ωστόσο, βλέπει τόσους και τόσους από το πρώην μεγάλο πολιτικό ρεύμα της κεντροαριστεράς να έχουν μεταναστεύσει προς πάσα κατεύθυνση και με αυτή την επιλογή τους να νιώθουν ότι έχουν αποενοχοποιηθεί στο βαθμό που μπορεί κάποιος να καταλογίζει ενοχές λόγω των εκλογικών του και μόνο επιλογών.

      Βρίσκεται εν μέσω αντιφάσεων και δυσκολιών. Έχει απόλυτη συνειδητοποίηση των πολιτικών αξιών και της ιδεολογίας του και δεν αισθάνεται ότι οφείλει να διαφοροποιηθεί από το γαλαξία της πολιτικής του κοσμοθεωρίας για απολύτως κανέναν λόγο. Γι’ αυτό και δεν μπορεί να μετακινηθεί προς άλλη κατεύθυνση. Είναι σε μια φάση αναμονής. Περιμένει να «γυρίσει σελίδα» η δημόσια ζωή της χώρας μας. Περιμένει το πέρασμα του γενικότερου μετασχηματισμού του πολιτικού μας συστήματος και πιο συγκεκριμένα την ανασύνταξη της κεντροαριστεράς. Εδώ τίποτα δεν είναι βέβαιο, παρά μόνο η αποτίμηση της ελληνικής ιστορίας ότι η το ρεύμα του χώρου αυτού έχει πλειοψηφικές αναφορές από τη δεκαετία του 1960 και ως εκ τούτου έχει μεγάλες δυνατότητες.

      Αλλά για να γίνει ανασύνταξη της κεντροαριστεράς απαιτούνται συνθήκες που ακόμα δεν υπάρχουν. Απαιτείται χρόνος για να «απορροφηθούν» οι ευθύνες, πλήρης αλλαγή όλων των προσώπων που είναι στο «κάδρο των ευθυνών» πρόκλησης της κρίσης και της μέχρι τώρα διαχείρισης της κρίσης και ίσως και μεταλλαγή ονομάτων και συμβόλων. Απαιτείται δηλαδή η ολοκλήρωση της ουσιαστικής αυτοκριτικής του συγκεκριμένου χώρου και του γενικότερου μετασχηματισμού του. Εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι η ευθύνη της κρίσης έχει πέσει μονομερώς στη διακυβέρνηση της κεντροαριστεράς μένοντας σχεδόν στο απυρόβλητο η δεξιά διακυβέρνηση. Και ειδικά για το χρονικό διάστημα που προηγήθηκε της εκδήλωσης της κρίσης δεν αναρωτηθήκαμε καν το εξής απλό ερώτημα. Πώς είναι δυνατόν να ευθύνεται μόνο το κόμμα που κυβέρνησε μόλις 5- 6 μήνες πριν την εκδήλωση της κρίσης και να μην ευθύνεται το κόμμα που κυβερνούσε τα προηγούμενα 5 χρόνια; Ιστορικά θα ανατραπεί η σημερινή λανθασμένη εν μέρει – κατά τη γνώμη μου – πολιτική αποτίμηση και θα γίνει η ορθολογική τελική απόφανση. Αλλά τότε θα έχει ουσιαστικά τελειώσει η πολιτική επιρροή της ευθύνης περί της κρίσης και το όλο ζήτημα θα έχει κυρίως ιστορικό ενδιαφέρον.

      Το όλο στρεβλό στερέωμα μπορεί ως ένα βαθμό να ερμηνευθεί με βάση την χωρίς ουσία μεταξύ των κομμάτων πολιτική αντιπαράθεση, τη παρορμητική και εν πολλοίς πρόχειρη θεώρηση των πολιτών και την παραδοχή ότι «στον ανθρώπινο νου η μονομέρεια είναι ο κανόνας και η πολυμέρεια η εξαίρεση» (Στ. Μιλ, Περί ελευθερίας).     

       Τελικά, ο συγκεκριμένος πολίτης είναι άστεγος; Μπορεί να είναι κομματικά (και μάλλον προσωρινά) άστεγος, αλλά πολιτικά και ιδεολογικά δεν είναι. Ανήκει στο πολιτικό στερέωμα που διαμόρφωσε την πρόοδο της ευρωπαϊκής κοινωνίας. Είναι στο ευρύ μεταρρυθμιστικό ρεύμα που δημιούργησε το κράτος δικαίου και το κοινωνικό κράτος, που προχώρησε στον εκδημοκρατισμό των κοινωνιών στη σύγχρονη Ευρώπη. Και αυτό το ρεύμα που έλκει την καταγωγή του από τα μεγάλα διαφωτιστικά ρεύματα, δεν μπορεί παρά να ανασυσταθεί. Θα το γεννήσουν οι ανάγκες των εποχών, οι προσδοκίες των κοινωνιών, οι αγώνες των λαών.

  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: