Αρχική > κοινωνία > Η λειτουργία της αγοράς και η κρίση

Η λειτουργία της αγοράς και η κρίση

clip_image002[168]

 

Του Νίκου Τσούλια

Και δεν εννοώ φυσικά τη γενική έκφραση της οικονομίας της χώρας, αλλά την προσωπική και οικογενειακή εκδοχή της. Το πώς, δηλαδή, μπορεί να αντιμετωπιστεί το όλο φαινόμενο της «βαρυσυννεφιάς» που έχει επικαθήσει για τα καλά στη σημερινή κοινωνική μας κατάσταση. Και πιο συγκεκριμένα, να αρχίσουμε να ανασυντάσσουμε αρκετές από τις επιλογές μας ή τις προτεραιότητές μας ή και τις ανάγκες μας, έτσι ώστε να ανταπεξέλθουμε με τον πιο ομαλό τρόπο την οικονομική λαίλαπα που πλήττει σχεδόν όλους μας.

Βέβαια η όλη συζήτηση δύσκολα μπορεί να αφορά όλους εκείνους που είναι άνεργοι ή υποαπασχολούμενοι ή υποαμειβόμενοι ή πολυοφειλέτες και γενικά όσους η οικονομική θηλιά έχει σφίξει τις βασικές βιοτικές ανάγκες τους, όλους όσους, δηλαδή, είναι απελπισμένοι και έχουν παγώσει από το πρόσωπο της Μέδουσας – της Μέδουσας της βιολογικής υπαρξιακής απειλής.

Μια οργανωμένη και προοδευτική κοινωνία στηρίζεται πριν από οτιδήποτε άλλο στη συνοχή της, στην καλλιέργεια ουσιαστικών σχέσεων και ισχυρών δεσμών, στο αξιακό της πεδίο της αλληλεγγύης και της δικαιοσύνης. Και όλα αυτά όχι σε θεωρητικό και ιδεολογικό και ίσως σε ανέξοδο πλαίσιο, αλλά επί του πεδίο της πραγματικότητας και των εκφράσεων της ζωής μας. Πρώτιστη επιλογή αλληλοστήριξης και ουσιαστικής έκφραση της αλληλεγγύης μας είναι η παροχή αγαθών και υπηρεσιών με βάση το όποιο ασκούμενο επάγγελμά μας. Ας αναφέρω κάποια ενδεικτικά παραδείγματα. Ένας εκπαιδευτικός, ο οποίος έχει τουλάχιστον το μισθό του, μπορεί να βοηθά μέσω των κοινωνικών φροντιστηρίων τα παιδιά εκείνων των οικογενειών που δεν έχουν καμιά δυνατότητα φροντιστηριακής στήριξης. Ο γιατρός του δημοσίου δεν μπορεί παρά να κόψει με το μαχαίρι την απολύτως παρακμιακή συνήθεια με το φακελάκι στους ασθενείς του και να αρκεστεί στο μισθό του. Ό,τι, δηλαδή, έχει αναπτυχθεί σαπροφυτικώς ως παραοικονομία τώρα είναι ανάγκη να διακοπεί.

Δεύτερη επιλογή η μείωση σε τιμές αγαθών και υπηρεσιών. Δε νοείται, για παράδειγμα, τα φροντιστήρια που αφαιμάσσουν τόσα μεγάλα χρηματικά ποσά από την ελληνική οικογένεια να έχουν ακόμα τις ίδιες οικονομικές απαιτήσεις που είχαν τα προηγούμενα χρόνια. Η λογική να αρπάξουμε ό,τι μπορούμε ή η αντίληψη ότι εμάς δεν μας κάνουν μειώσεις σε ό,τι αγοράζουμε, δηλαδή δεν έχει μειωθεί το δικό μας κόστος κλπ είναι «προφάσεις εν αμαρτίαις» και τίποτα άλλο. Η αγορά στη χώρα μας λειτουργεί, σε μεγάλο βαθμό, με όρους φοροδιαφυγής και εκτός κάθε ορίου κερδοσκοπίας. Οι τιμές είναι σε πολλά είδη μεγαλύτερες και από πολλές χώρες της Ευρώπης. Οι τιμές του καφέ σε καφετέρια, για παράδειγμα, είναι φοβερά προκλητικές. Λόγω της μεγάλης παραοικονομίας και της αντίστοιχης ροής μαύρου χρήματος, οι τιμές στο εμπόριο είναι εκτός πραγματικότητας. Και επειδή στη χώρα μας δεν υπάρχουν μηχανισμοί ελέγχου και επίσης δεν λειτουργούν οι συνηθισμένοι κανόνες προσφοράς και ζήτησης, οφείλει ο πελάτης να βρει λύσεις. Και φυσικά αυτό είναι πολύ δύσκολο. Αλλά δεν μπορεί να έχει την αίσθηση ότι η αγορά είναι ένα πεδίο με αυτορυθμιζόμενους κανόνες και απλώς ο πελάτης καλείται να αγοράζει με βάση την αγοραστική του δύναμη και μόνο.

Τρίτη επιλογή είναι η μείωση των προϊόντων εισαγωγής. Και εδώ τα πράγματα δεν είναι εύκολα, αφού η χώρα μας έχοντας κόψει αρκετούς δεσμούς με τον κύκλο της παραγωγής και έχοντας ισχυρά καταναλωτικά πρότυπα και στερεότυπα εισάγει σχεδόν τα πάντα. Η καταναλωτική συνείδηση των Ελλήνων είναι πολύ χαλαρή και σε κάθε περίπτωση βοηθά την άμετρη κερδοσκοπία και την κακή ποιότητα προϊόντων και υπηρεσιών. Όταν πριν από αρκετά χρόνια αναπτύχθηκαν από το Κέντρο Μελετών και Τεκμηρίωσης (ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ.) της ΟΛΜΕ εκδόσεις της «Αγωγής του καταναλωτή» και είχαμε δει κάποιες πρόχειρες αναλύσεις στην καταναλωτική συμπεριφορά των Ελλήνων, εξεπλάγημεν για την πλήρη αδυναμία τους στο να λειτουργούν ως παράγοντας ομαλής ρύθμισης ή έστω εξισορρόπησης στην αγορά.

Τέταρτη επιλογή είναι η εκπαίδευση στον προσδιορισμό προϊόντων ποιότητας. Και αυτό αφορά όλα τα υλικά αγαθά. Ακόμα και στα τυποποποιημένα προϊόντα που υπάρχουν κάποια βασικά στοιχεία της ταυτότητάς των, ο καταναλωτής δεν έχει δυνατότητες ορθολογικής αξιολόγησης.

Η οικονομική κρίση της χώρας μας θα είναι μακροχρόνια. Η λύση δε θα προκύψει, όπως αφελώς θεωρούν κάποιοι, μονομερώς από τη σφαίρα της πολιτικής. Ο αγώνας μας δεν είναι μόνο στο πώς θα αυξηθεί το εισόδημά μας, αλλά και στο πώς δε θα λεηλατείται το όποιο εισόδημά μας από την αγορά και την φοβερή κερδοσκοπία της.

 

clip_image002

  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: