Αρχική > πολιτική > Νέες εκφράσεις της πολιτικής

Νέες εκφράσεις της πολιτικής

Του Νίκου Τσούλια

clip_image001Ο θεσμός της αντιπροσώπευσης στη σύγχρονη δημοκρατία συναντά δυσκολίες και προβλήματα που πηγάζουν από τους εκτεταμένους δομικούς μετασχηματισμούς σε όλους τους τομείς της δημόσιας ζωής αλλά και από τις βαθύτερες αναζητήσεις των πολιτών. Η παραδοσιακή άσκηση της πολιτικής όχι μόνο δεν μπορεί να προαπεικονίσει και να διαμορφώσει τις αυριανές διεργασίες, αλλά υστερεί σημαντικά και στην αντιμετώπιση κρίσιμων σημερινών ζητημάτων.

Οι τεχνικές της άϋλης οικονομίας και οι κερδοσκοπικές επελάσεις του χρηματιστηριακού κεφαλαίου, η περαιτέρω συρρίκνωση της αυτονομίας της ίδιας της πολιτικής, η διαπλοκή των πολιτικών με το χρήμα της οικονομικής εξουσίας («η πολιτική είναι μια business αλλά και η business είναι ολόκληρη πολιτική», ανέφεραν οι Μ. Χορκχάιμερ και Τ. Αντόρνο, στο περίφημο έργο τους «Η διαλεκτική του διαφωτισμού»), η παγκοσμιοποίηση, η ανάπτυξη υπερεθνικών δομών και λειτουργιών, η γοργή αύξηση των ανισοτήτων στα υλικά αγαθά και το ψηφιακό χάσμα συνθέτουν ένα εκρηκτικό πεδίο όπου οι κύριοι συντελεστές διαμόρφωσής του γίνονται όλο και λιγότεροι (και ισχυρότεροι), ενώ το όλο στερέωμα της γνώσης και των πληροφοριών αντί να καθίσταται παράγοντας χειραφέτησης του ανθρώπου μετατρέπεται σε στοιχείο χειραγώγησης ευρέων κοινωνικών στρωμάτων.

Αλλά, όταν οι εκπρόσωποι της πολιτείας δεν μπορούν να διαχειριστούν τα κοινωνικά θέματα και τα τρέχοντα εκρηκτικά ζητήματα είτε σε εθνική είτε σε τοπική κλίμακα, οι πολίτες θα αρκεστούν στην άσκηση των κανόνων της αντιπροσωπευτικής ελλειμματικής δημοκρατίας αποδεχόμενοι έναν παθητικό ρόλο, μια ιδεολογία της ιδιώτευσης και του cocooning; Εδώ τίθεται και η αναζήτηση του «αρχιμήδειου σημείου» του πραγματικού διλήμματος του σημερινού πολίτη. Θα γίνει δρων υποκείμενο και δημιουργός του μέλλοντός του και της ζωής του ανασύροντας το Ηρακλείτειο «ήθος ανθρώπου δαίμων» ή «άβουλος και μοιραίος» θα παρακολουθεί την ιστορία του να ετεροπροσδιορίζεται, ενώ θα λεηλατείται η συνείδησή του;

Η κατασπατάληση και η έλλειψη μιας ορθολογικής αντιμετώπισης των φυσικών πόρων ευδοκιμούν στο ευρύτερο παρασιτικό υπόστρωμα της κυρίαρχης ιδεολογίας και γι’ αυτό δεν εκφράζεται καμιά οικολογική θεώρηση στο πεδίο της εφαρμοσμένης πολιτικής. Αλλά υπάρχει και κάτι χειρότερο. Η πλήρης εξαχρείωση του πολίτη συνέβαινε, όταν ένας πολιτικός παράγοντας του διόριζε το παιδί ή του ρύθμιζε μια σοβαρή υπόθεση χαρισματικά, έξω από κάθε πρόβλεψη νόμου. Σ’ αυτό το σημείο, κατά τη γνώμη μου, αποτυπωνόταν όλη η παρακμή της ελληνικής κοινωνίας.

Γιατί ο πολιτικός «πουλούσε» κάτι που ποτέ δεν ήταν δικό του και ο πολίτης ευτελιζόταν για κάτι που δεν άξιζε ή που πάντως γινόταν εις βάρος των άλλων και της έννοιας του δικαίου, την ίδια στιγμή που καμάρωνε (!) ότι είχε «δύναμη» μέσω της γνωριμίας του. Και απορούμε όλοι μας για την πολύπλευρη κρίση της χώρας, σαν να είμαστε επισκέπτες σ’ αυτόν τον τόπο…

Η ανάληψη πρωτοβουλιών μέσα στο κοινωνικό θεσμικό πλαίσιο, μακριά από φαινόμενα βίας – από φαινόμενα παρακμιακά και φασιστικής πρακτικής -, με τους κανόνες της δημοκρατίας και του κοινοβουλευτισμού μπορούν να διαμορφώσουν έναν πολίτη που θα έχει ενσωματώσει τον ενεργό παρεμβατικό του ρόλο στην πρωτογενή «πολιτιστική του μήτρα» και θα προάγει την πεποίθηση ότι υπάρχει δυνατότητα παρέμβασης και διεκδίκησης για ζητήματα που αφορούν τη ζωή του. Μπορούν να αναδείξουν μια κοινωνία, που όχι μόνο θα αντιστέκεται στη γενικευμένη αλλοτρίωση της εκμετάλλευσης, της εμπορευματοποίησης, του άκρατου κέρδους και του καταναλωτισμού, αλλά θα καλλιεργεί ένα σύστημα αξιών που δε θα υπόκειται στην τελεονομία της αγοράς, αλλά θα διαμορφώνεται με βάση τις κοινωνικές προτεραιότητες και τις βαθύτερες αναζητήσεις του ανθρώπου.

Και αυτή η συλλογική πρωτογενής αδιαμεσολάβητη δράση – συνδεδεμένη με τον αγώνα κατά των οικονομικών και κοινωνικών ανισοτήτων – μπορεί να είναι (γιατί όχι;) μέρος του ίδιου του νοήματος της ζωής μας.

Κατηγορίες:πολιτική Ετικέτες: ,
  1. Δεν υπάρχουν σχόλια.
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: